maandag 21 mei 14:00 
dinsdag 22 mei 00:00
Feitjes en andere onzin
Bericht geschreven op maandag 21 mei 07:58 door Tristan
Zoals beloofd krijgen jullie hierbij een aantal zinnige, onzinnige nuttige en nutteloze feitjes die wij de afgelopen dagen ook gehoord hebben.
Om te beginnen bij Queenstown. Dit stadje van 9000 inwoners ligt tussen de bergen, waar geskied kan worden en aan een meer waar gevaren kan worden. Door de ligging heeft het de naam Queenstown gekregen omdat ze vonden het zo mooi is daar, dat het ?Fit for a Queen? zou zijn.
Vanuit Queenstown zijn we naar Lake Manapouri gereden waarvandaan de boot zou vertrekken. Lake Manapouri is met 444 meter het op één na diepste meer van Nieuw Zeeland. Het meer dat vlakbij Lake Te Anau ligt wordt gebruikt als watervoorraad voor de waterkracht centrale. De waterkracht centrale is in een berg gebouwd die tussen Lake Manapouri en de Doubtful Sound ligt. Het gemiddelde waterniveau van het meer ligt 180 meter boven dat van de Doubtful Sound. Door midden in de berg een grote grot uit te hakken en die door middel van buizen te verbinden met het meer er schuin boven kan er elektriciteit opgewekt worden. De waterkracht centrale is in de jaren 60 gebouwd om een aluminium smelterij die 170km verderop ligt van stroom te voorzien. Begin 1900 wist men al dat ze de waterkracht het water uit het meer konden gebruiken om stroom op te wekken, maar ze hadden toen nog niet de middelen om het voor elkaar te krijgen. In de jaren 50, vlak na WOII, was er ineens veel behoefte aan aluminium, en dus stroom hiervoor. Toen is besloten om de waterkracht centrale te bouwen. In eerste instantie had men het plan om het water in Lake Manapouri 30 meter te laten stijgen, zodat het samen met Lake Te Anau één groot meer zou worden. Er is toen een petitie getekend door ruim een kwart miljoen kiwi?s die er tegen waren (echt enorm veel voor een land met 3 miljoen inwoners toen). Het meer is dus gelaten zoals het is en de waterkracht centrale moet met het meer werken binnen de gestelde normen.
Het was echt heel bijzonder om door een 3 kilometer lange tunnel de berg in te gaan en de machine kamer aan het werk te zien. Het is allemaal door graniet met de hand uitgehakt en uiteindelijk zijn er 16 doden bij gevallen. Hier waren ze erg blij mee, ze hadden op minstens 50 doden gerekend.
Het water, 500 kuub per seconde, dat door de turbines is gegaan gaat door 2 enorme buizen van elk 10km naar de Doubtful Sound. Eerst was er maar één tunnel, maar die had niet genoeg capaciteit, waardoor ze steeds maar 5 van de 7 turbines konden gebruiken. Tussen 1999 en 2002 is de 2e tunnel gebouwd, waardoor ze nu steeds op volle capaciteit kunnen werken.
De weg die loopt van Lake Manapouri naar de Doubtful Sound is een van de duurste wegen van Nieuw Zeeland. In de jaren ?60 toen de weg werd aangelegd kostte die 2 dollar per centimeter. Dat voor een onverharde weg zonder verlichting is vrij kostbaar. De zeekant van de berg krijgt per jaar ruim 7 meter regen te verwerken, de andere kant ?slechts? 3 meter.
De Doubtful Sound is eigenlijk een fjord dat door gletsjers, 14000 jaar geleden is uitgesleten. Dit waren wel iets grotere gletsjers dan waar wij op gelopen hebben. Deze hadden een dikte van rond de kilometer. De stukken die aan het einde er van af vielen dreven als grote ijsbergen de Tasman Zee in.
De Doubtful Sound heet zo omdat toen meneer Cook deze ontdekte, hij erg twijfelde om er naar binnen te varen, omdat hij dan (met de overwegend westelijke winden) veel moeite zou hebben er weer uit te komen. Het leuke aan de Doubtful Sound en de rest van dit gebied is dat het volledig onbewoond is en er nog precies zo uitziet als toen de eerste mensen er waren, of als 1000 jaar geleden.
In dit gebied leven dan ook nog de meeste inheemse diersoorten die door andere, geïntroduceerde diersoorten in andere gebieden zijn opgegeten. Nieuw Zeeland kende totdat er mensen kwamen die ratten, honden, katten enzo meebrachten geen zoogdieren, behalve 3 soorten vleermuizen. Alle andere dieren waren, vissen, vogels en hagedissen. Veel van de inheemse diersoorten zijn nu bedreigd en veel geïntroduceerde diersoorten een plaag (ja het een het met het ander te maken). De zo bekende Kiwi is natuurlijk bedreigd, maar een ander onbekender, niet vliegende vogel is bijna geheel weg. Het probleem is natuurlijk bij beiden dat ze niet vliegen en niet gewend zijn aan rovers. Het gaat hier om de Kakapo. Dit is een niet vliegende ?s nachts levende papagaai. Ja dan roep je het misschien ook over jezelf af?. Maar goed een aantal jaren geleden waren er nog 40 van deze vogels (van 2 kg) over, toen ze hebben geprobeerd een fokprogramma op te zetten. Het lukte maar niet om ze te laten broeden tot ze er achter kwamen dat ze een zeer eiwitrijk dieet moeten hebben willen ze zich voortplanten. Nu leven er nog 86, op een eilandje in de Doubtful Sound, waar geen rovers leven.
Een van de dieren die dit veroorzaakt heeft is de zogenaamde buidel rat, possum. Er leven er naar schatting 60 miljoen van deze, oorspronkelijk Australische, beestjes in Nieuw Zeeland. Dit afgezet tegen 86 Kakapo?s is een beetje oneerlijk, niet?
Men heeft hier dan ook een gillende bloedhekel aan de Possums. Het voordeel is dat deze beestjes zich gemakkelijk laten overrijden. Dit komt doordat ze bij gevaar stokstijf blijven zitten, dus ook voor een aanstormende auto. Men noemt ze hier dan ook Squashums, of Flatmates. Ze moedigen je aan om ze aan te rijden en als je er niet zeker van bent dat ze door zijn, ze nogmaals de overrijden. Wel moet je ervoor zorgen dat je ze van de weg af haalt, omdat een van de inheemse vogelsoorten, een grote roofvogel, deze dode dieren oppeuzelt. Het probleem is dus dat wanneer ze op de weg zitten een Possum op te eten, ze ook overreden worden.
Een ander dier dat hier een plaag vormt zijn herten. Er zijn 80 jaar geleden 13 herten geïntroduceerd, om op te kunnen jagen. Nu zijn er een paar honderdduizend van die beesten (waren denk ik echt heel slechte jagers).
De gewone huiskat vormt ook een probleem omdat die veel inheemse vogels opeet. De kat is meegenomen om het probleem van de muis en de rat op te lossen. Maar een kat pakt natuurlijk liever een slome dikke kiwi of kakapo dan een snelle muis of rat.
We zitten hier aan de zuidkust van Nieuw Zeeland, waar de pinguïns leven. Pinguins blijven hun hele leven bij dezelfde partner. Er is een scheidingspercentage van 6%. Hoe ze hier achter zijn gekomen weet ik niet en wil ik eigenlijk ook niet weten.
Met dit laatste, compleet nutteloze feitje wil ik afsluiten. Ik mail binnenkort een overhoring rond over al onze verhalen. De bedoeling is dat die binnen 1 week ingevuld teruggestuurd wordt.
Groeten
Tristan
Om te beginnen bij Queenstown. Dit stadje van 9000 inwoners ligt tussen de bergen, waar geskied kan worden en aan een meer waar gevaren kan worden. Door de ligging heeft het de naam Queenstown gekregen omdat ze vonden het zo mooi is daar, dat het ?Fit for a Queen? zou zijn.
Vanuit Queenstown zijn we naar Lake Manapouri gereden waarvandaan de boot zou vertrekken. Lake Manapouri is met 444 meter het op één na diepste meer van Nieuw Zeeland. Het meer dat vlakbij Lake Te Anau ligt wordt gebruikt als watervoorraad voor de waterkracht centrale. De waterkracht centrale is in een berg gebouwd die tussen Lake Manapouri en de Doubtful Sound ligt. Het gemiddelde waterniveau van het meer ligt 180 meter boven dat van de Doubtful Sound. Door midden in de berg een grote grot uit te hakken en die door middel van buizen te verbinden met het meer er schuin boven kan er elektriciteit opgewekt worden. De waterkracht centrale is in de jaren 60 gebouwd om een aluminium smelterij die 170km verderop ligt van stroom te voorzien. Begin 1900 wist men al dat ze de waterkracht het water uit het meer konden gebruiken om stroom op te wekken, maar ze hadden toen nog niet de middelen om het voor elkaar te krijgen. In de jaren 50, vlak na WOII, was er ineens veel behoefte aan aluminium, en dus stroom hiervoor. Toen is besloten om de waterkracht centrale te bouwen. In eerste instantie had men het plan om het water in Lake Manapouri 30 meter te laten stijgen, zodat het samen met Lake Te Anau één groot meer zou worden. Er is toen een petitie getekend door ruim een kwart miljoen kiwi?s die er tegen waren (echt enorm veel voor een land met 3 miljoen inwoners toen). Het meer is dus gelaten zoals het is en de waterkracht centrale moet met het meer werken binnen de gestelde normen.
Het was echt heel bijzonder om door een 3 kilometer lange tunnel de berg in te gaan en de machine kamer aan het werk te zien. Het is allemaal door graniet met de hand uitgehakt en uiteindelijk zijn er 16 doden bij gevallen. Hier waren ze erg blij mee, ze hadden op minstens 50 doden gerekend.
Het water, 500 kuub per seconde, dat door de turbines is gegaan gaat door 2 enorme buizen van elk 10km naar de Doubtful Sound. Eerst was er maar één tunnel, maar die had niet genoeg capaciteit, waardoor ze steeds maar 5 van de 7 turbines konden gebruiken. Tussen 1999 en 2002 is de 2e tunnel gebouwd, waardoor ze nu steeds op volle capaciteit kunnen werken.
De weg die loopt van Lake Manapouri naar de Doubtful Sound is een van de duurste wegen van Nieuw Zeeland. In de jaren ?60 toen de weg werd aangelegd kostte die 2 dollar per centimeter. Dat voor een onverharde weg zonder verlichting is vrij kostbaar. De zeekant van de berg krijgt per jaar ruim 7 meter regen te verwerken, de andere kant ?slechts? 3 meter.
De Doubtful Sound is eigenlijk een fjord dat door gletsjers, 14000 jaar geleden is uitgesleten. Dit waren wel iets grotere gletsjers dan waar wij op gelopen hebben. Deze hadden een dikte van rond de kilometer. De stukken die aan het einde er van af vielen dreven als grote ijsbergen de Tasman Zee in.
De Doubtful Sound heet zo omdat toen meneer Cook deze ontdekte, hij erg twijfelde om er naar binnen te varen, omdat hij dan (met de overwegend westelijke winden) veel moeite zou hebben er weer uit te komen. Het leuke aan de Doubtful Sound en de rest van dit gebied is dat het volledig onbewoond is en er nog precies zo uitziet als toen de eerste mensen er waren, of als 1000 jaar geleden.
In dit gebied leven dan ook nog de meeste inheemse diersoorten die door andere, geïntroduceerde diersoorten in andere gebieden zijn opgegeten. Nieuw Zeeland kende totdat er mensen kwamen die ratten, honden, katten enzo meebrachten geen zoogdieren, behalve 3 soorten vleermuizen. Alle andere dieren waren, vissen, vogels en hagedissen. Veel van de inheemse diersoorten zijn nu bedreigd en veel geïntroduceerde diersoorten een plaag (ja het een het met het ander te maken). De zo bekende Kiwi is natuurlijk bedreigd, maar een ander onbekender, niet vliegende vogel is bijna geheel weg. Het probleem is natuurlijk bij beiden dat ze niet vliegen en niet gewend zijn aan rovers. Het gaat hier om de Kakapo. Dit is een niet vliegende ?s nachts levende papagaai. Ja dan roep je het misschien ook over jezelf af?. Maar goed een aantal jaren geleden waren er nog 40 van deze vogels (van 2 kg) over, toen ze hebben geprobeerd een fokprogramma op te zetten. Het lukte maar niet om ze te laten broeden tot ze er achter kwamen dat ze een zeer eiwitrijk dieet moeten hebben willen ze zich voortplanten. Nu leven er nog 86, op een eilandje in de Doubtful Sound, waar geen rovers leven.
Een van de dieren die dit veroorzaakt heeft is de zogenaamde buidel rat, possum. Er leven er naar schatting 60 miljoen van deze, oorspronkelijk Australische, beestjes in Nieuw Zeeland. Dit afgezet tegen 86 Kakapo?s is een beetje oneerlijk, niet?
Men heeft hier dan ook een gillende bloedhekel aan de Possums. Het voordeel is dat deze beestjes zich gemakkelijk laten overrijden. Dit komt doordat ze bij gevaar stokstijf blijven zitten, dus ook voor een aanstormende auto. Men noemt ze hier dan ook Squashums, of Flatmates. Ze moedigen je aan om ze aan te rijden en als je er niet zeker van bent dat ze door zijn, ze nogmaals de overrijden. Wel moet je ervoor zorgen dat je ze van de weg af haalt, omdat een van de inheemse vogelsoorten, een grote roofvogel, deze dode dieren oppeuzelt. Het probleem is dus dat wanneer ze op de weg zitten een Possum op te eten, ze ook overreden worden.
Een ander dier dat hier een plaag vormt zijn herten. Er zijn 80 jaar geleden 13 herten geïntroduceerd, om op te kunnen jagen. Nu zijn er een paar honderdduizend van die beesten (waren denk ik echt heel slechte jagers).
De gewone huiskat vormt ook een probleem omdat die veel inheemse vogels opeet. De kat is meegenomen om het probleem van de muis en de rat op te lossen. Maar een kat pakt natuurlijk liever een slome dikke kiwi of kakapo dan een snelle muis of rat.
We zitten hier aan de zuidkust van Nieuw Zeeland, waar de pinguïns leven. Pinguins blijven hun hele leven bij dezelfde partner. Er is een scheidingspercentage van 6%. Hoe ze hier achter zijn gekomen weet ik niet en wil ik eigenlijk ook niet weten.
Met dit laatste, compleet nutteloze feitje wil ik afsluiten. Ik mail binnenkort een overhoring rond over al onze verhalen. De bedoeling is dat die binnen 1 week ingevuld teruggestuurd wordt.
Groeten
Tristan
Reacties
Talitha, maandag 21 mei 2007
Tsjonge, weet je ook zoveel over Nederland? Wel erg leuk om te lezen!!
Misschien een leuke tip; probeer eens een pinguin te vangen en ga daarna mee in bad zitten. Dit heeft laatst een jongetje hier in de buurt gedaan,bij een partijtje in Avifauna waar ze hem een tijdje kwijt waren en hem totaal vies terug vonden met zijn rugzak op zijn rug, waarin \'s avond bleek een pinguintje te zitten.
Waar of niet, \'t is een mooi verhaal.
groet, Talitha
Tsjonge, weet je ook zoveel over Nederland? Wel erg leuk om te lezen!!
Misschien een leuke tip; probeer eens een pinguin te vangen en ga daarna mee in bad zitten. Dit heeft laatst een jongetje hier in de buurt gedaan,bij een partijtje in Avifauna waar ze hem een tijdje kwijt waren en hem totaal vies terug vonden met zijn rugzak op zijn rug, waarin \'s avond bleek een pinguintje te zitten.
Waar of niet, \'t is een mooi verhaal.
groet, Talitha
Reactie toevoegen